Round-up - 20 goedkope AMD B650/B850-moederborden - Een oudere chipset is de betere keuze
In dit artikel:
Betaalbare moederborden met de AMD B650-chipset domineren nog steeds de markt, ondanks de introductie van nieuwere B850-modellen die vooral een facelift bieden zonder serieuze technische verschillen. De B850-chipset is technisch identiek aan de B650, maar voegt wel moderne functies toe zoals Wi-Fi 7, 5Gb/s-ethernet en schroefloze M.2-ssd-montage. Deze extra’s zijn echter doorgaans alleen te vinden op duurdere B850-borden, terwijl de goedkoopste modellen nauwelijks verschillen van vergelijkbare B650-moederborden.
Alle geteste B850-moederborden beschikken over een PCIe 5.0 x16-videokaartslot, iets wat bij B650 nog vaak PCIe 4.0 is. In de praktijk levert dit echter nauwelijks prestatievoordeel op, ook bij de snelste grafische kaarten. Voor M.2-ssd’s is PCIe 5.0 bijna standaard, maar goedkope moederborden zoals de MSI B650 Gaming Plus WiFi ondersteunen nog steeds alleen PCIe 4.0 voor opslag. Verder variëren de moederborden in USB-poorten, ethernet-snelheid (meestal 2,5GbE, soms nog gigabit), en audiochips, waarbij duurdere modellen vaak betere codecs en koelers voor M.2-slots bieden. Wi-Fi 7 is exclusief bij B850-modellen te vinden, maar vaak in een beperkte uitvoering.
Testen met een krachtige AMD Ryzen 9 9950X toonden kleine prestatieverschillen tussen de moederborden; het opvallende was dat de ASRock B850M-X R2.0 een ongedocumenteerde powerlimit van 160W hanteert, wat de prestaties beperkt. Alle moederborden bleven binnen veilige temperaturen, zelfs onder zware belasting, wat aantoont dat oververhitting van de VRM’s vandaag de dag geen groot probleem meer is.
Qua prijs-kwaliteitverhouding blijft de B650-chipset voor de meeste budgetsystemen de beste keuze door de langere marktperiode en daardoor lagere prijzen. Aanrader in het laagste segment is de micro-ATX ASRock B650M-HDV/M.2, die voor ongeveer 105 euro een sterke VRM, twee M.2-slots (waarvan één PCIe 5.0), 2,5GbE-netwerk en een voorgemonteerd i/o-shield biedt. De iets duurdere ASRock B850M-X R2.0 is minder aantrekkelijk door een zwakkere VRM en ontbrekend i/o-shield, terwijl het PCIe 5.0-videokaartslot hier in de praktijk nauwelijks voordelen oplevert.
Voor zo’n 150 euro springt de ASUS TUF Gaming B650-PLUS eruit met een uitstekende VRM, betere audio, drie snelle M.2-slots met heatsinks en een breed aanbod aan USB-poorten. De WiFi-versie is qua meerprijs vriendelijk geprijsd, waardoor dit bord een ijzersterke prijs-prestatieverhouding heeft. Meer geavanceerde B850-borden in een hoger prijssegment concurreren minder overtuigend, doordat ze soms slechtere audio of minder M.2-koeling bieden, ondanks PCIe 5.0-videokaartondersteuning. Een uitzondering vormt de ASRock B850 LiveMixer en vooral de MSI MAG B850 Tomahawk MAX WIFI: dit laatstgenoemde bord biedt Wi-Fi 7 met volledige ondersteuning, dubbele PCIe 5.0 M.2-slots, 5GbE-ethernet en handige montage- en unlocksystemen, waardoor het bij circa 240 euro de meerwaarde van B850-moederborden duidelijk maakt.
Concluderend blijft de B650-chipset het meest interessant voor budgetbewuste kopers, terwijl selecte B850-modellen (vooral van MSI) hun hogere prijs rechtvaardigen door nieuwere features en verbeterde gebruiksvriendelijkheid. De ASRock B650M-HDV/M.2 ontving een Great Value-award, de ASUS TUF Gaming B650-PLUS bevestigde haar status als topkeuze in het midsegment en de MSI MAG B850 Tomahawk MAX WIFI kreeg opnieuw een Excellent-award voor zijn uitgebreide functionaliteit en prestaties.