Review - Samsung Odyssey G8 G80HF en G80HS - Gamen in superhoge resolutie

In dit artikel:

Samsung brengt met de Odyssey G8 G80HF en G80HS twee lcd-gamingmonitoren uit die vooral opvallen door hun zeer hoge pixeldichtheid van ongeveer 220 pixels per inch. Daardoor zijn tekst, foto’s en gamebeelden aanzienlijk scherper dan op gebruikelijke 4k- of wqhd-schermen. De ips-panelen hebben bovendien geen last van de kleurfranjes die bij sommige oledmonitoren door hun afwijkende subpixelindeling zichtbaar kunnen zijn.

De 27-inch G80HF heeft een resolutie van 5120 bij 2880 pixels en werkt op maximaal 180Hz. In dualmode schakelt hij naar een lagere resolutie met een verversingssnelheid van 360Hz. Het scherm kost ongeveer 620 euro en behoort daarmee tot de betaalbaarste 5k-gamingmonitoren. De 32-inch G80HS gaat nog een stap verder met 6144 bij 3456 pixels, 165Hz en een dualmode van 330Hz. Het is momenteel de eerste aangekondigde 6k-monitor voor gaming die meer dan 60Hz ondersteunt. De prijs ligt rond 1250 euro.

Op de desktop activeert Windows standaard 200 procent schaling, waardoor de interface ongeveer even groot blijft als op een normaal scherm, maar veel scherper wordt weergegeven. In games zijn vooral details in de verte en texturen van objecten beter zichtbaar. Ook verdwijnt het zichtbare pixelraster vrijwel volledig, wat volgens de test een meer filmische indruk geeft. Dat voordeel van de fijne pixelstructuur blijft deels aanwezig in dualmode, al neemt de feitelijke beeldscherpte daar af.

De hoge resoluties stellen wel zware eisen aan de computer. Een 5k-beeld bevat 78 procent meer pixels dan 4k; bij 6k ligt dat aantal 2,5 keer hoger. Voor de maximale verversingssnelheid is een recente videokaart met DisplayPort 2.1 nodig. Met oudere kaarten, zoals modellen uit Nvidia’s RTX 40-serie, blijft de G80HS beperkt tot 60Hz en de G80HF tot 120Hz. De geteste RTX 5090 en Radeon RX 9070 XT halen bij native rendering duidelijk lagere framerates dan in 4k. Bij de overstap van 4k naar 5k daalt de gemiddelde score in de geteste games met meer dan een kwart; bij 6k wordt die ongeveer gehalveerd.

Upscaling via DLSS of FSR is daarom vaak noodzakelijk. Met recente versies leveren de technieken op 6k in de Performance-stand en op 5k in Balanced of Performance een overtuigende beeldkwaliteit. De RX 9070 XT haalt daarmee in de geteste games zonder raytracing gemiddeld meer dan 60 frames per seconde, terwijl de RTX 5090 boven 120fps uitkomt. Raytracing en zeker pathtracing vragen veel meer van de hardware. Bij zware instellingen kan zelfs de RTX 5090 in native 6k onder 30fps uitkomen. Oudere upscalers veroorzaken zichtbare kartels, flikkering en ruis; kopers doen er daarom goed aan de nieuwste beschikbare versie te gebruiken.

Buiten de resolutie zijn de verschillen tussen beide schermen duidelijk. De G80HF heeft voor een lcd een zeer korte gemiddelde responstijd van 3,2 milliseconde in dualmode en behoort daarmee tot de snelste lcd-monitoren in de test. De G80HS komt uit op 5,3 milliseconde en heeft bij 330Hz relatief veel beeldtransities die niet volledig op tijd klaar zijn. Dualmode maakt beide schermen sneller, maar verhoogt ook de over- en undershoot. Vooral bij de G80HS kan daardoor storende inverse ghosting ontstaan. Samsung biedt geen motionblurreductionfunctie, terwijl sommige concurrenten die wel hebben. De oledmonitoren van Samsung blijven bovendien duidelijk sneller en tonen minder bewegingsartefacten.

De maximale sdr-helderheid ligt bij beide modellen boven 350 candela per vierkante meter. Het contrast is middelmatig voor ips: de G80HF haalt ongeveer 993:1 en de G80HS circa 1379:1. Voor hdr zijn de schermen minder geschikt. De piekhelderheid blijft steken rond 400 candela, terwijl voor overtuigende hdr-weergave doorgaans ongeveer 1000 candela of meer gewenst is. De eenvoudige local-dimming met minder dan tien grote zones verbetert het contrast nauwelijks en zorgt ervoor dat kleine heldere elementen op een donkere achtergrond sterk worden gedimd. Daardoor missen hdr-beelden diepte en impact.

De kleurweergave is bij de G80HF redelijk na kalibratie, maar de G80HS wijkt sterker af en heeft onder meer een minder nauwkeurige tint. Beide monitoren tonen ongeveer 92 procent van de Display P3-kleurruimte en hebben geen afzonderlijke sRGB-modus, waardoor instellingen nodig zijn om sdr-kleuren correcter weer te geven. Ook de kijkhoeken vallen tegen voor ips-panelen. Bij het geteste exemplaar van de G80HF was bovendien sprake van zichtbare helderheidsafwijkingen en vignettering. De G80HS presteerde op het vlak van uniformiteit beter. Het energieverbruik bedraagt ongeveer 32 watt voor de G80HF en bijna 70 watt voor de G80HS bij de standaardmeting.

De monitoren hebben een verstelbare voet met onder meer hoogteverstelling, kantelen, draaien en rotatie. De aansluitingen zijn echter beperkt. USB-C, een kvm-functie en motionblurreduction ontbreken; de usb-hub heeft slechts twee usb-a-poorten. Dat maakt de schermen minder veelzijdig voor laptop- en Mac-gebruikers. Beide modellen ondersteunen AMD FreeSync Premium en Nvidia G-SYNC Compatible.

De G80HF biedt volgens de test vooral waarde voor gebruikers die een uitzonderlijk scherp 5k-scherm willen en over een krachtige videokaart beschikken. Hij is goedkoper dan veel alternatieven, maar de ASUS ROG Strix XG27JCG kost ongeveer hetzelfde en biedt wel USB-C en een betere bewegingsonscherptefunctie. De G80HS heeft als eerste 6k-gamingmonitor geen directe concurrent en krijgt daarom een innovatieonderscheiding. De hoge prijs, beperkte extra functies en matige hdr- en kleurprestaties maken hem echter vooral interessant voor kopers die specifiek de 6k-resolutie willen. Voor beide schermen geldt dat hun belangrijkste voordeel de scherpte is; op veel andere beeldkwaliteitsonderdelen presteren oledmonitoren beter.