Preview - De cpu-markt krijgt een nieuwe speler: Nvidia opent de aanval op Intel en AMD
In dit artikel:
Nvidia maakte op Computex — tijdens een drukbezochte keynote van CEO Jensen Huang — officieel bekend dat het nu ook cpu’s voor Windows-pc’s gaat leveren. De eerste systemen met de nieuwe “RTX Spark” SoC verschijnen nog deze herfst in laptops en mini-pc’s; later volgen omvangrijkere desktop- en workstationvarianten. Fabrikanten als ASUS, Dell, Lenovo, Microsoft en MSI werken mee aan de eerste apparaten.
Architectuur en specificaties
De RTX Spark is een samengestelde SoC: een Arm-cpu-chiplet (ontwikkeld door/leverbaar via MediaTek) en een Blackwell-gpu van Nvidia, gekoppeld via NVLink-C2C en gezamenlijk meer dan 70 miljard transistors. Uit eerdere DGX-producten blijkt dat de cpu waarschijnlijk uit maximaal twintig cores bestaat (een mix van krachtige Cortex-X9‑cores en zuiniger Cortex-A7xx-cores). De gpu telt 6.144 CUDA-cores — hetzelfde aantal als een desktop RTX 5070 — maar de prestaties in een laptop zullen door stroom- en koelbegrenzing en ander geheugen (vastgesoldeerd LPDDR5x in plaats van GDDR7/HBM) anders uitpakken dan een losse desktopkaart.
Geheugen en varianten
Nvidia en Microsoft noemen maximaal 128 GB gesoldeerd LPDDR5x, maar het lijkt waarschijnlijk dat OEM’s ook uitvoeringen met minder geheugen mogen leveren. Er zijn aanwijzingen voor meerdere Spark-configuraties: kleinere varianten met minder cpu-cores en veel minder grafische rekenkracht worden genoemd op slides en in geruchten (onder meer onderscheidenheden in FP4-rekenkracht: ~400 TF vs ~1 PF bij de volwaardige chip).
Toepassingen en claims
Nvidia positioneert RTX Spark nadrukkelijk als een platform voor lokale AI op pc’s: volgens het bedrijf kunnen systemen er lokale AI-agents en modellen tot ongeveer 120 miljard parameters op draaien. Daarnaast worden creatieve workflows (12K‑video, 3D-rendering) en games genoemd: Nvidia claimt 1440p-ervaringen rond 100 fps met raytracing, gebruikmakend van DLSS en framegeneration. Adobe werkt aan geoptimaliseerde builds voor Photoshop en Premiere; ook integratie in Microsoft’s Copilot+-programma is gepland.
Meer dan laptops: workstations en roadmap
Naast draagbare systemen komt Nvidia met mini-pc’s en zwaar uitgeruste desktops/workstations. Een Windows-variant van de DGX Station (met GB300 SuperChip — 72 Arm-cores in de cpu, gigantische gpu- en geheugenconfiguraties) wordt beschikbaar gesteld. Nvidia toonde een tweejaarlijkse consumentencpu-roadmap: onder codenamen verschijnen Vera Rubin (2028) en Rosa Feynman (2030), waarmee de bedrijfslijn richting 2030 is vastgelegd en de datacenter-architectuur stapsgewijs naar pc’s doortrekt.
Waarom Nvidia deze stap zet
Strategisch breidt Nvidia zijn positie uit van datacenter- en gpu-leverancier naar een ‘full‑stack’ AI-speler die ook de eindpunten (pc’s, edge) beheert. Dat past bij de verschuiving naar AI-gedreven toepassingen en bij Nvidia’s sterke positie in datacenterhardware (waaruit het al het merendeel van zijn omzet haalt). De chips worden vervaardigd op TSMC’s 3 nm-proces — technologie uit de datacenterlijn — wat aangeeft dat Nvidia hoogwaardige productieprocessen wil toepassen op consumentengoederen.
Beperkingen en onzekerheden
Belangrijke onzekerheden blijven: exacte kloksnelheden en stroom-/koelgedrag voor laptops zijn nog niet helder; een laptop-RTX Spark zal niet automatisch gelijk zijn aan een desktop-RTX 5070 qua prestaties. Productiekosten en geheugenprijsstijgingen (LPDDR5x tot 128 GB) kunnen de prijs flink opdrijven — de vergelijkbare DGX Spark kostte al duizenden dollars. Er waren bovendien ontwikkelingsvertragingen door hardwarebugs, waardoor introducties later plaatsvonden dan oorspronkelijk verwacht.
Slotbeeld
Met een brede OEM-steun, een uitgestippelde roadmap en datacenter-ervaring zet Nvidia een serieuze poging naar de pc-markt. Of het bedrijf Intel en AMD daadwerkelijk kan uitdagen op volume en prijs, blijft afwachten; duidelijk is wel dat extra concurrentie in CPU/GPU-land innovatieve ontwikkelingen voor gebruikers kan versnellen.