Nederlandse Belastingdienst gaat btw-systemen toch zelf beheren

In dit artikel:

De Belastingdienst gaat de systemen voor het innen van btw voortaan zelf hosten en beheren, schrijft staatssecretaris Eelco Eerenberg in een brief aan de Tweede Kamer over de digitale-autonomiestrategie van de fiscus. Deze stap volgt op zorgen eerder dit jaar toen duidelijk werd dat het beheer van het nieuwe btw-systeem bij een Amerikaans bedrijf zou komen te liggen; experts waarschuwden voor risico’s, bijvoorbeeld dat externe partijen Nederland de toegang tot btw-inkomsten zouden kunnen belemmeren. Uit een onderzoek bleek dat die risico’s onvoldoende te mitigeren zijn, reden voor de fiscus om het beheer in eigen hand te nemen.

In het gekozen ‘hostingscenario’ komen de servers in Nederlandse datacenters te staan en voeren eigen medewerkers het beheer en onderhoud uit. Ook het distributiemechanisme van software wordt onder controle van de Belastingdienst gebracht, zodat toegang tot systemen en data beter bewaakt kan worden. Fast Enterprises blijft de software ontwikkelen, maar krijgt geen toegang tot productiegegevens.

De autonomie-aanpak bevat meer onderdelen: de fiscus wil eigen datacenters uitbreiden om capaciteit vrij te maken voor intern softwarebeheer en geeft bij nieuwe aanbestedingen de voorkeur aan Europese leveranciers en open source / open standaarden, mits die functioneel gelijkwaardig zijn. Uitbreiding van datacenters wordt wel beperkt door netcongestie in de regio Apeldoorn; het huidige stroomnet laat niet eenvoudig extra capaciteit toe. Bovendien vormen aanbestedingsregels soms een belemmering bij het maken van Europese keuzes.

Ook klantcontactsystemen krijgen een herontwerp. Het contract voor de huidige contactcenter-software loopt af in 2028; omdat de leverancier stopt met de op dit moment gebruikte on-premise software, moet er een nieuw systeem komen dat past bij de uitgangspunten rond digitale autonomie en continuïteit van dienstverlening. Over de concrete aanbesteding wil Eerenberg nu nog niet inhoudelijk uitweiden.

Ten slotte wordt het gebruik van Microsoft 365 opnieuw bekeken. Eerder bleek geen goed Europees alternatief beschikbaar, waardoor de migratie naar M365 gefaseerd doorgaat (in 2025 waren al circa 50.000 medewerkers over). Eerenberg zegt echter opnieuw te onderzoeken of veranderde marktomstandigheden of meer datacentercapaciteit nu wel mogelijkheden bieden om alternatieven zelf te draaien.

De staatssecretaris erkent dat volledige onafhankelijkheid van niet-Europese techleveranciers geen realistisch doel is; de Belastingdienst streeft er vooral naar om zoveel mogelijk zelf beslissingen over zijn digitale omgeving te kunnen nemen en de afhankelijkheid van een klein aantal buitenlandse leveranciers te verkleinen.