Achtergrond - Waarom het anderhalf jaar duurde voordat Tesla FSD in Nederland werd goedgekeurd

In dit artikel:

Tesla behaalde op 10 april een unieke mijlpaal: de Nederlandse keuringsinstantie RDW heeft Full Self‑Driving (Supervised) goedgekeurd als het eerste systeem in Europa waarmee een auto zelfstandig van A naar B kan rijden onder toezicht van een bestuurder. De bestuurder hoeft alleen de bestemming in te voeren; de auto voert de rit uit, maar blijft geen volledig autonoom voertuig — de mens blijft te allen tijde verantwoordelijk en moet in kunnen grijpen.

Voorwaarden en juridische route
Tesla vroeg goedkeuring aan bij de RDW, die als typegoedkeuringsautoriteit van Nederland ook auto’s voor de hele EU kan certificeren. Omdat FSD Supervised afwijkt van bestaande regels, gebruikte Tesla het in 2024 door de VN aangenomen UN ECE-reglement 171 (driver controlled assistance systems) en vroeg via artikel 39 van EU‑verordening 2028/858 een ontheffing. Belangrijk criterium: het nieuwe systeem moet aantoonbaar minstens even veilig zijn als bestaande assisterende systemen (zoals adaptieve cruisecontrol en rijbaanassistentie).

Onderzoek en testen
De RDW nam ruim anderhalf jaar om de veiligheid te toetsen. Dat bestond uit drie pijlers: beoordeling van Tesla’s statistische data, tests op de RDW‑testbaan en uitgebreid rijden op de openbare weg. RDW‑teams reden zelf circa 13.500 km in uiteenlopende omstandigheden (stad, buitengebied, mist, regen, sneeuw) en bekeken ook scenario’s die op de testbaan veilig nagebootst werden (bijv. kinderen op de rijbaan). Tijdens de toetsing vroeg de RDW aanpassingen in de software; Tesla implementeerde wijzigingen, vooral gericht op helderheid over wat FSD wél en níet is en op het toezicht op de bestuurder.

Driver Monitoring en gebruiksvoorwaarden
Een cruciaal onderdeel van de goedkeuring is het Driver Monitoring System (DMS). Tesla gebruikt een camera bij de binnenspiegel die continu kijkt naar oogrichting, knippergedrag, hoofdhouding en of er minimaal één hand beschikbaar is om in te grijpen. Ook wordt gelet op het vasthouden van “smartphonevormige objecten”; veel aandacht ging uit naar het voorkomen van dagdromen en misbruik. Het DMS is volgens de RDW complexer dan systemen in veel andere auto's, maar is niet perfect in alle situaties. Als waarschuwingen genegeerd worden kan FSD tijdelijk geblokkeerd worden totdat de bestuurder de instructievideo en toets opnieuw doorloopt.

Transparantie en toezicht
Tesla moet veiligheidsincidenten direct melden en maandelijks rapporteren over harde remacties en ongewone voertuigbewegingen; bij goed functioneren kan rapportagefrequentie worden verminderd, maar bij problemen kan de RDW de toestemming intrekken. Ook zijn fabrikanten verplicht om het gebruik van zulke systemen in de event data recorder (inclusief de vijf seconden voorafgaand aan een ongeluk) vast te leggen, wat manipulatie van de cijfers moet bemoeilijken.

Verschillen met VS en snelheidsinstellingen
In Europa gelden strengere beperkingen dan in de VS: profielen zoals het agressievere “Mad Max” bestaan hier niet. Wel kan de bestuurder in Nederland instellen dat FSD iets sneller mag rijden dan de aangegeven limiet (bijv. +5%) of de contextuele maximale snelheid volgen om met het overige verkeer mee te stromen. Dat blijft echter een keuze van de bestuurder; FSD Supervised is bedoeld als zeer uitgebreide, maar assisterende, cruisecontrol.

Updates en Europese uitrol
Tesla mag updates aan FSD uitrollen, maar de RDW controleert die vooraf op impact op veiligheid. Voor verbeterende updates is er een versnelde procedure; ingrijpende veranderingen (bv. invoeren van agressievere rijprofielen) vergen grondiger toetsing. Nederland wil de goedkeuring door de Europese Commissie laten erkennen zodat FSD Supervised in de hele EU gebruikt kan worden; Tesla heeft volgens RDW al 1,8 miljoen testkilometers in Europa gereden en het model met data uit meerdere landen getraind.

Concurrentie en toekomst
Andere fabrikanten, zoals Mercedes‑Benz met Drive Assist Pro, werken aan vergelijkbare systemen maar vaak met een hands‑on vereiste. Of handenvrij toezicht op lange termijn acceptabel en veilig blijkt, zal de praktijk moeten uitwijzen. Als FSD Supervised goed functioneert en politiek breed wordt geaccepteerd, kan het de automobielbranche opnieuw opschudden en andere fabrikanten aanzetten vergelijkbare systemen te implementeren.