Achtergrond - Intel beleeft een comeback, met dank aan ontslagen directeur Pat Gelsinger
In dit artikel:
Intel staat er de laatste maanden aanzienlijk beter voor, maar de ommekeer is grotendeels het resultaat van investeringen en keuzes van de vorige topman. Pat Gelsinger trad in 2021 aan als CEO om het dalende traject van de Amerikaanse chipmaker te keren. Hij zette een rigoureuze vijfjarenstrategie uit: Intel moest niet alleen weer concurrerende processoren ontwerpen, maar zich ook transformeren tot een serieuze foundry die chips voor andere bedrijven maakt. Dat vereiste enorme R&D-uitgaven en de bouw van nieuwe fabrieken, ook in Europa, en een snel tempo van nieuwe productietechnologieën.
Die koersverandering was duur en leidde aanvankelijk tot zware verliezen. Intel worstelde al jaren met het produceren op de 10nm-klassen, waardoor concurrenten zoals TSMC en ontwerpers als AMD marktaandeel konden winnen. Gelsinger gokte hoog met een roadmap die in korte tijd meerdere nieuwe procedés moest opleveren en met name op Intel 18A — een 1,8nm-klasse proces — als paradepaardje zette hij het bedrijf in. Terwijl de investeringen liepen en klanten voor de foundry nog onvoldoende binnenkwamen, liepen de verliezen op. Dat kostte Gelsinger eind 2024 zijn baan.
Zijn opvolger, Lip-Bu Tan, voerde meteen bezuinigingen door, schrapte een aantal geplande fabrieken en snoerde de uitgaven terug, maar hield grotendeels vast aan Gelsingers strategische koers. Onder Tan zijn er het afgelopen jaar verschillende positieve ontwikkelingen geweest die Intel weer vertrouwen geven. Belangrijke mijlpalen:
- Technologie: Het Intel 18A-procedé is nu operationeel en de eerste chips die erop zijn gemaakt — de Panther Lake-processors voor consumenten — laten sterke prestaties en efficiëntie zien. Hoewel de opbrengstpercentages (yields) nog kunnen verbeteren, is er duidelijk vooruitgang.
- Commerciële successen: De verkoop van consumenten-cpu’s nam onlangs flink toe, grotendeels dankzij Panther Lake. Ook de datacentergroep doet het goed; Intel kan daar voordeel halen ondanks dat het geen directe concurrent is van Nvidia en AMD op het vlak van AI-chips.
- Foundry-deals: Intel meldt meer interesse van externe klanten. Bekende gemaakte afspraken zijn productie voor Microsoft en AWS. Een grote potentiële klapper is een vrijwel rondlopende voorlopige afspraak met Apple om (waarschijnlijk) low-end M-series chips te maken — een beweging die, als die definitief wordt, Intel een enorme foundryklant zou opleveren en de geloofwaardigheid van zijn productiecapaciteit sterk zou versterken.
- Strategische partner en investering: Nvidia en Intel kondigden samenwerkingsplannen aan voor x86-RTX-system-on-chips en custom datacenter-cpu’s. Bovendien investeerde Nvidia 5 miljard dollar in Intel, wat zowel geld als vertrouwen in het bedrijf bracht.
- Politieke steun: De Amerikaanse overheid nam vrijwel 10% van Intel over voor bijna 10 miljard dollar, een pakket dat deels voortvloeide uit eerder toegezegde subsidies. De politieke lobby, inclusief betrokkenheid van president Trump, hielp naar verluidt bij het wegnemen van twijfels bij grote klanten zoals Apple en versterkte Intel’s positie bij binnenlandse productieprioriteiten.
Belangrijk is dat veel van deze successen niet nieuw zijn uit de losse pols van Tan, maar voortbouwen op projecten die onder Gelsinger begonnen zijn: de ontwikkeling van 18A, gesprekken met grote techbedrijven en de foundry-ambitie. Tan heeft die basis aangescherpt en financieel strakker geleid, maar de fundering was grotendeels door Gelsinger gelegd.
Toch is Intel nog niet volledig hersteld. TSMC blijft marktleider in chipfabricage en AMD is een sterke concurrent in processors voor pc’s en datacenters. De foundry-tak draait nog verliezen, al worden die beter opgevangen door hogere cpu-verkopen. Yield-verbetering en het veiligstellen van grote klanten zoals Apple zullen cruciaal zijn om de turnaround duurzaam te maken.
Kortom: Intel zit in een opwaartse fase die vooral oogst wat jarenlange, risicovolle investeringen hebben geplant. De huidige successen tonen dat Gelsingers strategie werkte, maar de blijvende uitdaging is geworteld in uitvoering — het verbeteren van productiekwaliteit, het aantrekken van grootschalige foundry-klanten en het blijvend inlopen op TSMC.